10 december 2012
Het is nu stil op straat. In dit winterse weer blijft iedereen natuurlijk thuis. En het is ook nog eens Chanoeka. Huis aan huis brandt de menoire voor het raam.
‘Was jij vanavond thuis bij het aansteken, Toli’? ‘Ja, na ma’ariev in sjoel hebben we thuis aangestoken. Het is alweer de derde avond. En jij?’
Jaffa zwijgt. Ik kijk haar aan. ‘Jaffa, is er wat?’ ‘Gisteravond ging het thuis helemaal mis. Direct na het aansteken kreeg ik de volle laag over me heen. Mijn moeder schold me uit voor Sjikse! “Jij met je geverfde gezicht! Met je gojse kleren! Wij schamen ons voor jou!’
‘En wat gebeurde er toen? ‘Ik heb de hele verdere avond op mijn kamer gezeten. Vanochtend ben ik naar mijn tante Irma gegaan. Dat is mijn liefste tante. Dat gezin is ook heel vroom, maar oom Chaim en tante Irma begrijpen mij. Ze gaf me eerst ontbijt, daarna ben ik naar mijn werk gegaan. Vanavond heb ik ook weer bij hen gegeten. Ik denk dat ik daar vannacht blijf slapen. Tante Irma heeft mijn moeder wel gebeld om te laten weten dat ik daar ben. Hoeven ze zich thuis geen zorgen te maken over mij.’
Jaffa kijkt over haar schouder. ‘Zie je onze voetstappen in de sneeuw? Iedereen kan ons precies volgen.’ Nu lacht ze. ‘Ben jij niet bang dat ons geheim hier in de buurt ooit wordt ontdekt? Wat gaan we dan doen?’ ‘Jaffa, daar heb ik nog nooit over nagedacht.’ Ik had mijn zin nog maar nauwelijks afgemaakt of uit het donker kwamen ineens twee mannen tevoorschijn. Ik herken tatti samen met Jaffa’s vader! Zonder een woord te zeggen grijpt tatti mij vast en duwt me voor zich uit. Jaffa’s vader houdt Jaffa stevig vast aan haar arm, zij lopen de andere kant op.
M’n broertjes en zusje worden naar hun kamer gestuurd. Tatti zit tegenover me aan de keukentafel. ‘Naftoli, je hoeft me niets te vertellen. Ik ben niet geïnteresseerd in je verhaal. Je begrijpt dat jouw avontuur met die dochter van reb Yankel uit Durley Road nu echt afgelopen is. Terwijl mammie en ik dachten dat je achter de Gemore zit dwaal je met die dochter van hem door de straten. Jij! Een Einigle van de Heilige Rebbe Naftoli! Oi, wat een boesje!’
Mammie zit naast papa. Zij kijkt me niet aan. Met haar hoofd, steunend op haar handen staart ze naar de tafel.
‘Naftoli, dit is voor ons het einde van het verhaal. Mammie gaat zo direct jouw koffer pakken. Straks vertrek je hier uit huis. Mijn broer, oom Zelig, komt je om vier uur ophalen. Hij vliegt met jou vanavond nog naar Erets Jisroeil. Je gaat daar leren in Tiferes Yoeil. Een van de grote Satmar Jesjiewes. Daar zullen de rebbes er wel in slagen om jou weer op het rechte pad te brengen. Zo komt er hopelijk toch nog eens een Rebbe uit jou tevoorschijn, met de hulp van de Eiberste’.
Mammie staat op. Ik hoor dat ze de trap op loopt. ‘Je gaat je nu douchen. Mammie heeft jouw kleren klaargelegd. Als je zover bent, wacht je in de voorkamer. De tijd kun je goed doorkomen met het zeggen van Tehillim. Dat heb je wel nodig’.
Elke paar minuten kijk ik naar de tikkende klok. In mijn gevoel gaat de tijd heel langzaam voorbij. Zou Tatti het zelf niet naar vinden dat hij mij zo moet wegsturen? Ik weet zeker dat mammie hier verdriet van heeft. Maar zelf heb ik mammie en tattie natuurlijk ook verdriet aangedaan.
De wildste gedachten vliegen door mijn hoofd. Ik kan toch niet zomaar weggaan zonder ook Chayele dag te zeggen? En hoe gaat het nu verder met m’n computerlessen? Juffrouw Gloria gaat zich vast afvragen waarom ik nooit meer langs kom. Een stoute gedachte komt bij mij op. Ik heb onderhand wel geleerd hoe ik mailberichten kan versturen. Ah, ik stuur juffrouw Gloria wel een mailtje vanuit Erets Jisroeil. Tenminste, als ik daarginds over een computer kan beschikken.
Het is tien voor vier. Zou Jaffa’s moeder heel erg tegen haar tekeer zijn gegaan? Misschien stuurt ze haar ook wel voor straf naar Erets Jisroeil. Ik lach deze domme gedachte meteen weg. Dat zou te gek zijn. Misschien kan ik haar ook nog wel een keertje bereiken met de mail.
De bel gaat. ‘Naftoli, doe je jas aan en kom naar de gang.’ Tatti en mammie staan naast de voordeur. ‘Naftoli, lechaim ulesjoloim. Tattie legt zijn handen op mijn hoofd en bensjt mij, zoals hij dat ook iedere vrijdagavond doet.
Mammie drukt mij tegen zich aan, heftiger dan anders. ‘Dag lieverd, ik blijf van je houden. Vergeet vooral niet van je te laten horen’. Oom Zelig pakt mijn koffer en loopt voor me uit naar de auto. ‘Mammie, geef je een kus aan Chayele van mij? En aan de anderen!’ roep ik nog met verstikte stem.
Chanoeka: Het Inwijdingsfeest
Menoire: De achtarmige kandelaar die op Chanoeka wordt gebruikt
Sjikse: Een niet-Joodse vrouw
Gojse: Niet-Joods
Boesje: Oi, wat een boesje!: O, wat een schande.
Erets Jisroeil: Israël
Satmar: Een Chassidische stroming oorspronkelijk uit Midden-Europa. Deze wordt gevormd door volgelingen van Rebbe Yoeil Taitelbaum z”l. Een strenge beweging, onder andere zeer gekant tegen elke vorm van zionistisch gedachtegoed.
Lechajim Ulesjoloim: Ga in vrede
Bensjt: Zegent
cover: ©auteur
Geef als eerste een reactie