Beeldende kunst en fotografie

Achter de monumentale muren van de Snoge wordt nog dagelijks gebeden 

“Bestaat hier eigenlijk nog wel een Joodse gemeenschap?” Het is een vraag die ik de afgelopen jaren verrassend vaak heb gehoord van bezoekers aan de Portugese Synagoge in Amsterdam. Mensen komen voor het monument, voor de geschiedenis, voor de beroemde kaarsenkronen en het zand op de vloer. Telkens weer merk ik hun verbazing wanneer ik vertel dat de Snoge niet alleen een gebouw uit de zeventiende eeuw is, maar ook een levende gemeenschap waar nog … [Lees verder]

twee stoelen tegenover elkaar met een opgerold kleed en talliet
Beeldende kunst en fotografie

Tussen nabijheid en breuk: Joods-Arabische identiteit opnieuw zichtbaar

De geschiedenis van Joden in Noord-Afrika en West-Azië kent diepe culturele verbondenheid met de rijkgeschakeerde Arabische omgeving.  Eeuwenlang was er sprake van intensieve relaties, uitwisseling en wederzijdse verrijking. Dit was zichtbaar in gedeelde talen, culturele tradities en economische betrokkenheid.  Tegelijkertijd is die geschiedenis getekend door breuken, uitsluiting en geweld.  In de loop van de twintigste eeuw raakte dit gelaagde verleden bovendien ideologisch vertekend, geïdealiseerd of juist onderdrukt.  Dankzij het groeiende zelfbewustzijn van de Mizrachiem, Joden … [Lees verder]

Beeldende kunst en fotografie

Karl Carvalho schilderde op een zolder in De Pijp

Schilder en beeldhouwer Karl Carvalho huurde vanaf 1952 de derde verdieping van Gerard Doustraat 56b In 1957 verhuisde Karl (1916-1972) met zijn tweede vrouw naar Altea bij Alicante, om in 1961 voorgoed terug te keren naar ‘de zolder’. Twee jaar later scheidde hij om voor een derde keer te huwen. Na de veelgeprezen Cultuuratlas van Amsterdam: Oud-Zuid schreef cultuurhistoricus Michel Didier Cultuuratlas van Amsterdam: De Pijp over een bij uitstek joodse wijk en een broedplaats … [Lees verder]

Beeldende kunst en fotografie

Rembrandts buren en trammelant in kelders

In zeventiende-eeuws Amsterdam speelt het dagelijks leven zich vooral af op straat. Buurtfuncties als wonen, werken en ontspannen lopen meer dan tegenwoordig in elkaar over. Bovendien verplaatst bijna iedereen zich te voet, zodat buurtgenoten, vriend en vijand elkaar voortdurend tegenkomen.  Zo ook op en rond de Sint-Antoniesbreestraat, waar Rembrandt zich als jonge en succesvolle schilder vestigt. Het is een straat met statige panden en een bonte mengeling van bewoners: autochtone Amsterdammers en nieuwkomers waaronder Sefardische en … [Lees verder]