Eva Illouz is een wereldberoemd sociologe die zich vooral bezig heeft gehouden met emoties zoals in het veelbesproken Why love hurts uit 2012. Ze werkt in Frankrijk en in haar thuisland Israël waar ze zich een beginselvaste tegenstandster van de regering Netanyahu heeft betoond. Vorige week gaf zij de Evelien Ganslezing voor een volle zaal. Dat werd een bedroevende presentatie. In Israël is voor veruit de meesten de kalender gestopt op 7 oktober 2023. Behalve als … [Lees verder]
Is er een trend waarin media bewust danwel onbewust ervoor kiezen het woord joods en joodse context weg te laten in artikelen waar dat wel degelijk relevant is? De herdenkingsdagen 4 en 5 mei zijn weer voorbij. Documentaires, lezingen, voorstellingen en artikelen maken elk jaar de herinnering weer bewust en geven ook verdieping, met toch weer nieuwe gezichtspunten en inzichten. Hoewel er over de vorm van de nationale herdenkingen discussie is, lijkt er geen sprake … [Lees verder]
Jessica Roitmans commentaar op 4 mei 2026 Toen ik zesentwintig jaar geleden vanuit de Verenigde Staten hierheen verhuisde, was een van de dingen die me het meest trof de Dodenherdenking. Amerika kent Memorial Day, maar die dag heeft zijn oorspronkelijke functie — het gedenken van de gevallenen — helaas grotendeels verloren aan vrije dagen en barbecues. Op een paar verspreide ceremonies na, staan we niet samen stil. Hier wel. Om acht uur ’s avonds sissen … [Lees verder]
Reactie op Advies verweesde Joodse roofkunst uit de NK-collectie van Commissie Asscher In het eerste deel gaat het over de ontstaansgeschiedenis van het Advies van de Commissie Asscher en de vraag of het grote aantal beperkingen en de gestelde randvoorwaarden een blijk van wantrouwen is. En de sleutelvraag: is de Joodse gemeenschap geholpen met dit advies? Hieronder bespreek ik eerst onduidelijkheden in het Advies, en daarna een aantalspecifieke aspecten. Overdracht van de geroofde kunst Vragen … [Lees verder]
‘Begrijpt u Israël?’ is de uitdagende titel van de lezingenserie van Joden Zeggen Nee. Ik moest daarbij onmiddellijk denken aan Maimonides’ Moreh Nevuchim, ‘De gids voor de verwarden.’ Het is precies deze verwarring en gêne die velen van ons voelen als we denken over het Israël van vandaag. Maimonides probeerde in de twaalde eeuw met zijn beroemde werk een brug te slaan tussen de wereld van de Tora en de rationele Aristotelische logica die in … [Lees verder]
Clairy Polak was een gerespecteerde journalist in Nederland, bekend om haar compromisloze interviewstijl. De documentaire “Clairy Polak: autonoom tot aan het einde” verkent haar journalistieke carrière en persoonlijke leven, waaronder haar invloedrijke familiegeschiedenis, haar liefde voor Nico Commijs, en haar besluit om alleen en op eigen voorwaarden te sterven na het krijgen van kanker. … [Lees verder]
Bestaan er Joodse honden? Niet honden van Joodse eigenaren. Maar honden die daadwerkelijk zijn opgegroeid met eeuwenoude Portugees-Joodse synagogale muziek en melancholische herinneringen? Ik begin inmiddels serieus te vermoeden van wel. Sterker nog: ik vermoed dat mijn ruwharige teckel én vaste co-writer Lilly la Paz mogelijk de enige levende specialist is in historisch Amsterdamse Sefardische hondenmuziektradities. Dat klinkt krankzinnig.Dat dacht ik zelf aanvankelijk ook. Tot ik de laatste maanden merkte dat er iedere ochtend exact … [Lees verder]
Na Jewish Jazz en Luister Eens is het tijd voor een nieuw project: een eerbetoon aan Barbra Streisand, Bette Midler, Carole King, Janis Ian en Amy Winehouse. Eén keer raden wat de overeenkomst is tussen deze wereldberoemde zangeressen… Inderdaad, allen zijn joods. Valt het op? Voor de meeste mensen niet. Doet het er toe? Voor mij wel. Hun joodse thema’s en spirit is onmiskenbaar aanwezig in hun werk. Ik herken het in hun scheppingsdrang, hun … [Lees verder]
De geschiedenis van Joden in Noord-Afrika en West-Azië kent diepe culturele verbondenheid met de rijkgeschakeerde Arabische omgeving. Eeuwenlang was er sprake van intensieve relaties, uitwisseling en wederzijdse verrijking. Dit was zichtbaar in gedeelde talen, culturele tradities en economische betrokkenheid. Tegelijkertijd is die geschiedenis getekend door breuken, uitsluiting en geweld. In de loop van de twintigste eeuw raakte dit gelaagde verleden bovendien ideologisch vertekend, geïdealiseerd of juist onderdrukt. Dankzij het groeiende zelfbewustzijn van de Mizrachiem, Joden … [Lees verder]
Zolang als ik mij kan herinneren is jazz mijn favoriete muziek. Ik ben er dan ook heel trots op dat ik een handshake away opgroeide van de iconische tenorsaxofonist Coleman Hawkins. Dat heb ik te danken aan mijn vader zl”. Als jonge Amsterdammer ging hij in de jaren dertig naar een Amsterdams café waar de toen wereldberoemde Amerikaanse saxofonist Coleman Hawkins zou spelen. Mijn vader bleek de enige bezoeker waardoor ‘de Hawk’ en hij met … [Lees verder]
Daarom zoeken we nu enthousiaste vrijwilligers als beeldredacteur en redactie-assistent. Ben je handig met beeld of tekst dan is dit de kans om je verder te bekwamen. Of ben je een senior met wat extra tijd die graag Team De Vrijdagavond komt versterken? Reageer dan nu op deze oproep. Beeld We houden van beeld, oud beeld zoals in onze illustere voorganger, en gloednieuw. Bewegend of still, een montage, tekening of eigen foto… kom onze artikelen verfraaien … [Lees verder]
De doos stond in de berging, onder een dikke laag stof. Ik opende ‘m en wist het meteen. Dit is de doos waar het allemaal om gaat. Na het overlijden van mijn moeder Stelly afgelopen oktober zijn we snel gestart met het opruimen van haar flat. Talloze spullen, papieren en foto’s gaan door onze handen en worden verdeeld. Ik maak verhuisdozen waarop ik schrijf; familiearchief, nog uitzoeken, maar mis foto’s. Waar zijn ze? De boekjes … [Lees verder]
Vandaag brachten we namens AMOS samen met de Mizrachi een bezoek aan het zuiden.* Al bijna een jaar schrijf ik over het zuiden van Israël en nog nooit heb ik het met mijn eigen ogen gezien. Yael is een stoere vrouw die na tien maanden weer terug is in haar huis op vijftig meter van de grens met Gaza. “Ik voel me nu hier veiliger dan in Tel Aviv. Geen idiote verkeerssituatie”, zegt de dorpsvrouw … [Lees verder]
Op 6 april 2022 verloor de Israëlische regering haar meerderheid in de Knesset. De aanleiding voor de crisis is ‘gerezen brood’. We zijn nauwelijks bekomen van een pandemie. De klimaatdoelen worden niet gehaald. In Europa woedt een oorlog waarvan nu al sporen van genocide zijn geopenbaard. In korte tijd waren er drie terroristische aanslagen in Israël. En dan nu het nieuws dat een regering dreigt te vallen over Pesach-voorschriften? Broodtrommel Pesach maken, dat wil zeggen: … [Lees verder]
Shtisel dus. Daar waren we in de vorige Vrijdenkers gebleven. Ik maak er een long read in twee delen van, want wat is het een meesterwerk. Hoe lastig is het om de nuances uit zulk soort gesloten gemeenschappen adequaat op het doek uit te beelden? Nooit eerder is het op zo’n sympathieke en reële wijze gedaan. Reëel voor de hedendaagse leefwijze van de Yerushalmi gemeenschap. Ultraorthodoxe, asjkenazische joden met een afkeer van zionisme. In de … [Lees verder]
Ephraïm Goldstoff:
Beste Aviva dank voor je bericht. Ik probeer zo eerlijk mogelijk te schrijven. Warme gr Ephraim.
Ephraïm Goldstoff:
Beste Judith dank voor je opbouwende kritiek. Ik neem het ter harte. Vr gr Ephraim.
Ephraïm Goldstoff:
Beste Aron, was leuk je weer ff te zien. Moeten binnenkort ff gaan lunchen als je weer in Amsterdam bent.…
Ephraïm Goldstoff:
Lieve Jacqueline, dank voor je reactie. Ik kan me de door mij beschreven situatie nog zo goed voor de geest…
Ephraïm Goldstoff:
Beste Inge en familie. Dank voor jouw, jullie reactie. Ik heb zulke dierbare herinneringen aan mijn oude leraar. Hij kon…
Copyright © 2023 - De Vrijdagavond - Alle rechten voorbehouden | Logo-ontwerp: Françoise Nick
