Twintig jaar geleden, op 12 augustus 2006, kwam Uri Grossman om bij een operatie van het Israëlische leger in Zuid-Libanon. Dat gaf aanleiding om aandacht te vragen voor zijn vader David Grossman, een van mijn favoriete schrijvers. Grossman is een uitgesproken criticus van het beleid van de Israëlische regering. Hij heeft, na lang geweigerd te hebben het woord genocide in de mond te nemen, vorig jaar zomer dat woord voor het eerst gebruikt. Zoals hij stelde: … [Lees verder]
Rabbinaal protest tegen het geweld van heetgebakerde jonge Joodse kolonisten tegen onschuldige Arabisch-Palestijnse boeren en bewoners op de Westelijke Jordaanoever in Israël. Als liberaal-orthodoxe rabbijn, 84 jaar oud, en al jarenlang lid van de Rabbinical Council of America (een organisatie van meer dan duizend orthodoxe rabbijnen in Noord-Amerika), protesteer ik met klem tegen en veroordeel ik het geweld dat soms zelfs tot moord leidt, dat door messiaans-gedreven jonge Joodse kolonisten wordt gepleegd tegen onschuldige Arabisch-Palestijnse … [Lees verder]
Mijn hele leven ben ik geïnteresseerd in politiek. Eerst in Nederland. Ik probeerde altijd dicht tegen de politiek aan te schuren, al wist ik goed dat ik nooit de tijd zou hebben om zelf professioneel politicus te worden. Hoewel ik inmiddels al meer dan vijf jaar in Israël woon, heb ik nog steeds contacten in de Nederlandse politiek. Die belangstelling is nooit verdwenen. Als een vlieg op de muur Ik moest daaraan denken toen ik … [Lees verder]
Met de tennisrackets in de achterbak reed ik over de Amstelveenseweg. Vlak voor de oprit naar de A10 rijd ik op de tweede baan rechts zodat ik rechtdoor kan richting Amstelveen. Nog geen vijftig meter voor het viaduct blijken die twee rijbanen afgesloten en wijst een verlichte pijl de oprit op. Ik schrik me rot. Er is geen andere optie. De auto’s voor me maken de bocht al richting oprit. Ik weet dat ik de … [Lees verder]
Het begrip ‘Joods-christelijke traditie’ is in de nasleep van de Tweede Wereldoorlog met oprecht goede bedoelingen omkranst. Het staat voor veelsoortige ontmoetingen tussen Joden en christenen, vooral in zogeheten ‘leerhuizen’, in een poging elkaar na eeuwen Jodenvervolging en discriminatie beter te leren kennen. Daarbij ging (en gaat) het vooral om de kennismaking met de door christenen vergeten Joodse wortels van het christendom en om het zoeken naar wat de beide tradities gemeenschappelijk hebben. Er is … [Lees verder]
In de jaren zestig waren wij als kinderen benieuwd of we bij een kerkgenootschap waren aangesloten zoals heel wat vriendjes en vriendinnetjes. Het antwoord was duidelijk: nee. Maar als jullie dat zouden willen, gaan jullie zelf maar op onderzoek uit en uitvinden wat bij jullie past. Zo leerden we al vroeg zelfstandig na te denken over dergelijke zaken. Dit is geheel in lijn met de filosofische ideeën van onze grootvader Leo Polak: autonoom nadenken, dat … [Lees verder]
De 61e Biënnale van Venetië staat dit jaar niet alleen in het teken van kunst, maar evenzeer van politieke frictie. Al maanden vóór de opening laaiden discussies op over de deelname van Israël, vergezeld van boycotoproepen en acties van de Art Not Genocide Alliance (ANGA). Ook de aanwezigheid van Russische kunstenaars bleef niet zonder gevolgen: in mei 2026 trad de centrale jury af na onenigheid over zowel de prijsuitreiking als de betrokkenheid van Israël en … [Lees verder]
“Ze zegt dat je volgende week vooral het geluid hard moet zetten.” Op dit spannende moment lieten we je vorige week achter. We beloofden een video waarin Bar Vingerling op het terras van Tony’s Coffee enkele karakteristieke Portugese melodieën a capella voordraagt.* Maar Bar kwam met een beter idee. Hij wil die opname samen met David Nunes Nabarro maken, zodat niet alleen de muziek, maar ook het verhaal achter deze eeuwenoude Portugese traditie verteld … [Lees verder]
Aanstaande zaterdagavond laat, uitgaande sjabbat, is alweer het vierde deel te zien van de serie ‘Etty’ op NPO2. In de vorige afleveringen maakten we kennis met hoofdpersoon Etty Hillesum, schrijver Klaas Smelik (mijn vader) en psychochiroloog Julius Spier. Daarnaast zagen we de fictieve vriendin Lizzie (een combinatie van Etty’s hartsvriendinnen Liesl Levie en Leonie Snatager) en huisbaas/minnaar Pa Han. Daarmee zijn de kaarten geschud en vragen we ons af: hoe gaat het nu aflopen tussen … [Lees verder]
Lilly liep een tijdje zwijgend naast mij na het verlaten van het Amsterdamse Bostheater. Dat gebeurt zelden. Normaal gesproken heeft zij na een voorstelling onmiddellijk een oordeel klaar. Over het decor. Over de muziek. Over de acteurs. Over de kwaliteit van de catering. Vooral over de kwaliteit van de catering. Nu bleef het opvallend stil. Pas bij de parkeerplaats keek ze omhoog. “Levie?”“Ja?” “Volgens mij heb ik vanavond heel veel over onze zwager Spinoza gehoord, … [Lees verder]
Terwijl München in het collectieve Israelische geheugen is gegrift als de plaats waar sportlieden werden vermoord, vierde de Israelische sport de afgelopen dagen triomfen tijdens de Europese kampioenschappen in het stadion van München. Kijk naar de foto: zeven Israelische atleten wonnen de groeps marathon. Zeven van de acht sportlieden zijn immigranten uit Ethiopië zijn. Wat een fantastische opsteker voor de Ethiopische gemeenschap in Israel. “We kwamen ons land met trots vertegenwoordigen op Duitse bodem”, zei … [Lees verder]
Nauwelijks heeft de Amerikaanse president Joe Biden zijn hielen gelicht of de zionistische nederzetting-emotie laat zich weer gelden. Naar schatting vijfduizend kolonisten en hun aanhangers stroomden woensdag de bezette Westelijke oever van de Jordaan binnen om er, zo als het vaak gebeurde, illegale vestigingspunten te stichten. Deze vurige religieus gemotiveerde kolonisten weten uit ervaring dat zij niet het recht achter zich hebben, maar wel een hoog percentage van de Israelische politieke emotie. Indertijd zwichtte premier … [Lees verder]
“Jarenlang heb ik een bezoek aan de vernietigingskampen uitgesteld. Iedereen zal begrijpen waarom,” schrijft Tweede Kamerlid Alexander Hammelburg (D66) die deze week dan toch in Auschwitz is geweest. Ik begrijp hem goed. Ik deel zijn gevoelens van afkeer. Heel veel Hammelburgs vonden daar en in Sobibor de dood. Vanavond en morgen is het Jom Kippoer, Grote Verzoendag, de belangrijkste dag op de Joodse kalender. De gebedsdienst begint met de woorden Kol Nidre, gezongen op een … [Lees verder]
De EU vreest voor een rampjaar als Rusland in reactie op de sancties nog deze zomer de gaskraan naar het Europese continent afsluit. Bij zo’n scenario komen de Europeanen de komende winter letterlijk en figuurlijk in de kou te zitten. Of toch een beetje gaswarmte? Wie had voor het uitbreken van de Russische invasie van Oekraïne kunnen bedenken dat Israel de bibberende Europeanen de helpende hand kan reiken? Plotseling blijken de voor de kust van … [Lees verder]
“Mijn grootvaders wieg stond in Warschau en mijn grootmoeder zei altijd dat haar geboorteplaats, ook in Polen, er niet toe deed want het dorpje zou mij toch nooit iets zeggen. Ze had gelijk, tot een maand geleden”. Aldus Matt Steinglass, redacteur van The Economist. Hij vervolgde: “Toen belde ik met het netwerk van correspondenten van The Economist. Eén van hen bevond zich in het dorpje waar mijn grootmoeder was geboren, wat nu een grensplaatsje in … [Lees verder]
Anita Frank:
Isaac Israels had een sterke band met het vissersdorp Katwijk, waar hij net als zijn vader Jozef Israëls vaak kwam.…
Shulamiet Froukje Noot-Woudstra:
Ik woonde in Leek *Groningen. Eersr was ik opde Joodse school in Groningen en op 12 jarige leeftij d kreeg…
Joel Cahen:
En zo is het allemaal over Coos en Ina, ik hoop dat Joop zijn zoon en kinderen en kleinkinderen in…
Ron Manheim:
Hartelijk dank! Dit is een duidelijke stellingname tegen het volstrekt inflationaire gebruik van de term, vooral sinds 7-10-2023. Het corrigeert…
M. Stijner:
Amen Het is zó verrijkend dit alles te mogen lezen! Dank jullie wel!
Copyright © 2023 - De Vrijdagavond - Alle rechten voorbehouden | Logo-ontwerp: Françoise Nick
