Eva Illouz is een wereldberoemd sociologe die zich vooral bezig heeft gehouden met emoties zoals in het veelbesproken Why love hurts uit 2012. Ze werkt in Frankrijk en in haar thuisland Israël waar ze zich een beginselvaste tegenstandster van de regering Netanyahu heeft betoond. Vorige week gaf zij de Evelien Ganslezing voor een volle zaal. Dat werd een bedroevende presentatie. In Israël is voor veruit de meesten de kalender gestopt op 7 oktober 2023. Behalve als … [Lees verder]
Is er een trend waarin media bewust danwel onbewust ervoor kiezen het woord joods en joodse context weg te laten in artikelen waar dat wel degelijk relevant is? De herdenkingsdagen 4 en 5 mei zijn weer voorbij. Documentaires, lezingen, voorstellingen en artikelen maken elk jaar de herinnering weer bewust en geven ook verdieping, met toch weer nieuwe gezichtspunten en inzichten. Hoewel er over de vorm van de nationale herdenkingen discussie is, lijkt er geen sprake … [Lees verder]
Jessica Roitmans commentaar op 4 mei 2026 Toen ik zesentwintig jaar geleden vanuit de Verenigde Staten hierheen verhuisde, was een van de dingen die me het meest trof de Dodenherdenking. Amerika kent Memorial Day, maar die dag heeft zijn oorspronkelijke functie — het gedenken van de gevallenen — helaas grotendeels verloren aan vrije dagen en barbecues. Op een paar verspreide ceremonies na, staan we niet samen stil. Hier wel. Om acht uur ’s avonds sissen … [Lees verder]
Reactie op Advies verweesde Joodse roofkunst uit de NK-collectie van Commissie Asscher In het eerste deel gaat het over de ontstaansgeschiedenis van het Advies van de Commissie Asscher en de vraag of het grote aantal beperkingen en de gestelde randvoorwaarden een blijk van wantrouwen is. En de sleutelvraag: is de Joodse gemeenschap geholpen met dit advies? Hieronder bespreek ik eerst onduidelijkheden in het Advies, en daarna een aantalspecifieke aspecten. Overdracht van de geroofde kunst Vragen … [Lees verder]
‘Begrijpt u Israël?’ is de uitdagende titel van de lezingenserie van Joden Zeggen Nee. Ik moest daarbij onmiddellijk denken aan Maimonides’ Moreh Nevuchim, ‘De gids voor de verwarden.’ Het is precies deze verwarring en gêne die velen van ons voelen als we denken over het Israël van vandaag. Maimonides probeerde in de twaalde eeuw met zijn beroemde werk een brug te slaan tussen de wereld van de Tora en de rationele Aristotelische logica die in … [Lees verder]
Wat een waagstuk! De Israëlische cineast Hagai Levi is bij ons bekend van de televisieserie ‘In therapie’ met Jacob Derwig in de hoofdrol. Levie wilde niet de zoveelste Sjoa-film maken, geen duplicaat van ‘Schindler’s List.’ Maar hij wilde wel de dagboeken van Etty Hillesum verfilmen, geschreven in de oorlogsjaren door een jonge joodse vrouw in Amsterdam. Hoe deed hij dat? Hagai Levi kwam op het idee om voor de enscenering niet het jaar 1941 of … [Lees verder]
Marie de Roode-Heijermans (Rotterdam, 1859–1937, Amsterdam) was de oudere zus van toneelschrijver Herman Heijermans. De kunstenares Marie was lid van de Cercle des Femmes Peintres, een Brusselse vereniging van beeldend kunstenaressen die actief was tussen 1888 en 1893. In 1903 richtte ze met een aantal gelijkgestemden, zoals haar broer Herman, P.L. Tak en Floor Wibaut, de vereniging Kunst aan het Volk op. In 1899 trouwde ze met de journalist Justus Jan de Roode, die later … [Lees verder]
Clairy Polak was een gerespecteerde journalist in Nederland, bekend om haar compromisloze interviewstijl. De documentaire “Clairy Polak: autonoom tot aan het einde” verkent haar journalistieke carrière en persoonlijke leven, waaronder haar invloedrijke familiegeschiedenis, haar liefde voor Nico Commijs, en haar besluit om alleen en op eigen voorwaarden te sterven na het krijgen van kanker. … [Lees verder]
Bestaan er Joodse honden? Niet honden van Joodse eigenaren. Maar honden die daadwerkelijk zijn opgegroeid met eeuwenoude Portugees-Joodse synagogale muziek en melancholische herinneringen? Ik begin inmiddels serieus te vermoeden van wel. Sterker nog: ik vermoed dat mijn ruwharige teckel én vaste co-writer Lilly la Paz mogelijk de enige levende specialist is in historisch Amsterdamse Sefardische hondenmuziektradities. Dat klinkt krankzinnig.Dat dacht ik zelf aanvankelijk ook. Tot ik de laatste maanden merkte dat er iedere ochtend exact … [Lees verder]
Na Jewish Jazz en Luister Eens is het tijd voor een nieuw project: een eerbetoon aan Barbra Streisand, Bette Midler, Carole King, Janis Ian en Amy Winehouse. Eén keer raden wat de overeenkomst is tussen deze wereldberoemde zangeressen… Inderdaad, allen zijn joods. Valt het op? Voor de meeste mensen niet. Doet het er toe? Voor mij wel. Hun joodse thema’s en spirit is onmiskenbaar aanwezig in hun werk. Ik herken het in hun scheppingsdrang, hun … [Lees verder]
In memoriam Sonja Barend (Amsterdam, 29 februari 1940 – aldaar, 11 april 2026) Ze vormden, in de woorden van oud-redacteur Cees Grimbergen, “een onverbrekelijke twee-eenheid”. Barend & Blazer zaten tegenover elkaar aan een groot bureau in de serre van het VARA-kantoor, vlak bij de redactie, aldus Grimbergen*. Daar ontstond televisie die zijn tijd ver vooruit was. Esther Clara Blazer, roepnaam Ellen, was de creatieve motor achter de spraakmakende programma’s die het publieke debat mede vormgaven in een tijd waarin Nederland … [Lees verder]
Op donderdag 24 maart 2022 werd op een heel uitzonderlijke plek de Yad Vashem-onderscheiding postuum uitgereikt aan de kleinzoon van Hendricus Johannes Tobias (Henk) Bijlmer. Zijn kleinzoon en naamgenoot Henk ontving de medaille en de bijbehorende oorkonde in hetzelfde huis waar destijds dokter H.J.T. Bijlmer woonde in de Amsterdamse Schubertstraat. Hij ontving deze uit handen van mevrouw Eliyahu-Pery, plaatsvervangende ambassadeur van Israël. behoed voor deportatie Onze grootvader kreeg deze onderscheiding omdat hij tijdens de Tweede … [Lees verder]
Tot grote teleurstelling van president Zelensky heeft Netanyahu Oekraïne niet met wapens gesteund in haar oorlog tegen de Russische agressor. De Oekraïense president heeft Netanyahu gesmeekt zijn land het door Israël ontwikkelde doeltreffende anti-luchtdoelraketsysteem Iron Drom te leveren. Netanyahu had daar geen oren naar. Daar had hij wel goede redenen voor. Netanyahu slaagde er namelijk in Poetin ervan te overtuigen dat het beheersen van het Syrische luchtruim van het grootste belang was – en nog steeds … [Lees verder]
De Joodse Stad sluit haar eerste buurtproject over Vlooienburg en Uilenburg feestelijk af met een concert in de Mozes en Aäronkerk. ‘De Joodse Stad’ is een samenwerking tussen het Joods Cultureel Kwartier, de gemeente Amsterdam en de Faculteit der Geesteswetenschappen van de Universiteit van Amsterdam onder leiding van de hoogleraar Joodse Studies Bart Wallet. Waarom in de Mozes en Aäronkerk? In 1891 vierde pater J.J. Burgmeijer van deze kerk zijn vijfentwintigjarig jubileum. Dit jubileum werd … [Lees verder]
Als Han Hollander zondagmorgen 11 maart 1928 de zware veloursgordijnen openschuift van zijn benedenwoning in de Amsterdamse Linnaeusstraat, ontwaart hij na een koude vriesnacht een witte wereld. Eigenlijk is het geen weer voor een voetbalwedstrijd, al weet hij dondersgoed dat heel voetbalminnend Nederland reikhalzend uitziet naar Holland-België, het sporthoofdgerecht van het jaar. Hollander zit in een speciaal voor hem ontworpen cabine op het dak van het Amsterdamsche stadion. Hij is gespannen en zenuwachtig. Voor het … [Lees verder]
Marcel Mock:
De selectieve woordkeuze van de auteur biedt inzicht in zijn selectieve verontwaardiging. En dan gaat hij vervolgens in zijn (gedachte)vlek…
Aart Vos:
Die kan Theo Brand in zijn zak steken! Brand heeft zijn eigen Groen Links Bijbel geschreven. Als hij zijn "Onopgeefbare…
Geert ter Horst:
Bouman heeft gelijk met zijn vaststelling dat Trump en Netanyahu nu in de problemen zitten. Deze zijn volgens mij echter…
GraceKasynofireball:
I wonder if Chayele will really go for the Gemore. Sounds like a unique twist!
Marcel Mock:
De selectieve woordkeuze van de auteur biedt inzicht in zijn selectieve verontwaardiging. En dan gaat hij vervolgens in zijn (gedachte)vlek…
Copyright © 2023 - De Vrijdagavond - Alle rechten voorbehouden | Logo-ontwerp: Françoise Nick
