Shimshon (Samson) offerde zich op door de tempel waar hij in gevangen zat te laten instorten over zichzelf en duizenden Filistijnen

Parasjat Naso

beeldmerk Parasja in blauw met gele en rode stip

De parasja van deze week is met 176 pesoekiem de langste (op samengevoegde parasjot na) parasja van de Tora. 

Daarom worden er in deze parasja behoorlijk wat verschillende zaken besproken. 

Voortbordurend op Bamidbar wordt in deze parasja allereerst verder uitgeweid over de taken van de verschillende families van de stam Levi, specifiek de families van Gershon, Merar en Kehat.

Vervolgens worden Mosje en Aharon opgedragen om ieder onrein persoon uit het kamp te verwijderen en wordt er opdracht gegeven om een persoon die ‘ontrouw handelt’ als straf wat hij of zij heeft gestolen of verduisterd terug te laten geven plus een toegift van één vijfde. 

Vlokbrengend water

De volgende opdracht heeft te maken met een vrouw die ervan wordt verdacht ontrouw te zijn geweest aan haar man en de ceremonie die een Koheen vervolgens moet uitvoeren met de mayim mariem mearreriem, door Dasberg vertaald als ‘vloekbrengend water.’ 

Zelf denk ik het mijne van deze ceremonie en het behoort ook tot een beperkt aantal mitswot waarvan Chazal hebben gezegd dat ze niet relevant zijn (een ander voorbeeld is de ‘ben soreer oe’moree’, de ongehoorzame zoon).

Het laatste hoofdstuk van de parasja, hoofdstuk 7, dat met zijn 89 pesukim de helft van de parasja behelst, gaat geheel over de inwijding van de Misjkan, de draagbare tempel die dienst deed voordat de echte tempel werd gebouwd in Jeruzalem.

Na dit alles opgesomd te hebben, is het vrij opvallend dat de traditionele haftara van deze parasja (Sjoftiem 13, 2-25) geen van deze onderwerpen lijkt aan te snijden. 

Nazireër

Die gaat namelijk over een onderdeel van de parasja die ik hierboven nog niet besproken heb: de nazier. De nazier (of nazireër) is de joodse versie van wat wij van andere geloven kennen als de monnik. Het is een persoon die een eed aflegt om voor een bepaalde, gedefinieerde periode zichzelf te wijden aan de Eeuwige. 

Dit doet hij door zich gedurende die periode te onthouden van wijn en druiven en alles wat van druiven gemaakt is, zijn haar niet af te scheren en niet in contact te komen met een dood lichaam. In tegenstelling tot wat wellicht bekend is uit andere tradities, mag een nazier wel trouwen en mag hij (of zij) wel bezit hebben (het wordt in ieder geval niet uitdrukkelijk verboden). 

Het feit dat de haftara, toch wel de executive summary van de gelezen parasja, andere zaken negeert en vooral gaat over het fenomeen ‘nazier’ leert ons dat dit een behoorlijk belangrijk deel van deze parasja is. Specifiek gaat de haftara over Shimshon (Samson), wellicht de bekendste nazier die het joodse volk heeft gekend en die zijn leven aan God heeft gewijd. 

De grote held (Shimshon Ha’Gibor) beschikte over een bijna goddelijke kracht  zolang hij zich gedroeg als een nazier. Het is een mooi voorbeeld van een les in wat de Eeuwige bedoelde toen ze tegen Jehosjoe’a zei: …

”en houd je voor alles vastberaden en standvastig aan de Wet waarin Mijn dienaar Mosjee je heeft onderwezen. Houd je daar altijd aan en wijk er op geen enkele manier van af, opdat je in alles wat je doet zult slagen”… (Jehosjoea 1, 7). 

Op het moment dat Shimshon zijn nazierschap verbrak doordat zijn haren werden afgeschoren, verloor hij meteen zijn kracht. Met rampzalige gevolgen voor hem: hij werd gevangengenomen door de Filistijnen. Uiteindelijk heeft hij zichzelf opgeofferd door de tempel waar hij gevangen werd genomen in te laten storten over zichzelf en duizenden Filistijnen. 

Of de boodschap van de rabbijnen is met deze haftara dat jezelf aan de Eeuwige wijden door middel van een periode als nazier door het leven te gaan verheven is, durf ik niet te zeggen. 

Of het relevant is voor onze tijd is een tweede. Feit is dat een nazierschap tegenwoordig levenslang zal zijn. Want een periode als nazier kan alleen beëindigd worden door middel van het brengen van bepaalde offers. 

Andere manieren

Daar de tempel niet bestaat, kunnen deze offers niet meer worden gebracht. Mede hierdoor zijn er tegenwoordig niet veel nezieriem meer en moeten wij, mocht dat gewenst zijn, andere manieren vinden om ons aan de Eeuwige te wijden.

In mijn ogen is dat vooral door ons bezig te houden met Tikoen Olam, het beter maken van de wereld, in de breedste zin van de term.  

Sjabbat Sjalom


cover collage Bloom, 2021

Over Yotam Bar-Ephraim 8 Artikelen
Yotam Bar-Ephraim (1983) is in Israël geboren en verhuisde op z’n elfde met zijn ouders naar Den Haag waar hij de middelbare school doorliep. Na vijf jaar in Israël keerde Yotam terug naar Nederland waar hij zijn studie biomedische wetenschappen afrondde aan de UvA. Yotam woont in Bussum, is de zoon van rabbijn Ruben Bar-Ephraim, getrouwd met Roos en vader van Eyal, Ella en Noam. Yotam is actief lid van de LJG Amsterdam.

Geef als eerste een reactie

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*