Vrijdag Vooraf

Onorthodoxe rabbijnen, een Taai-land en terugkerende wolven

Opperrabbijn Dünner vond het essentieel dat de studenten aan het seminarium ook een gedegen profane opleiding zouden krijgen. Die beweging was al ingezet voor zijn komst, maar werd door Dünner sterk bevorderd, zo schrijft Ruben Vis is zijn bespreking van Jaap Colthofs uitvoerige biografie Joseph Hirsch Dünner, de rebelse opperrabbijn. De bronteksten, Misjna, Talmoed en Tosefta benaderde Dünner (opperrabbijn van Amsterdam en Noord-Holland van 1872 tot zijn dood in 1911) op een wijze die vooral … [Lees verder]

Nieuws

Zonder schaamte geen beschaving

De prijs voor het beste natuurboek ging dit jaar naar de essaybundel van evolutiebioloog Tijs Goldschmidt. Op de longlist stonden maar liefst honderdvijftig boeken, uit de laatste zes genomineerden werd Wolven op het ruiterpad, Over mensen en andere roedeldieren van Goldschmidt het bekroonde boek. De essays, deels eerder verschenen in NRC, geven een goede weerslag van de enorme veelzijdigheid van Goldschmidt. Als evolutiebioloog schuwt hij er niet voor te schrijven over kunst, zoals over beeldend … [Lees verder]

Nieuws

Wat gebeurt daar in Amsterdam? Opperrabbijn Dünner met distantie beschreven

Jaap Colthof publiceerde vier jaar geleden Van moordenaar tot rabbi over een negentiende-eeuwse verwant van hem die een zendeling in de Amsterdamse Jodenbuurt probeerde dood te steken, veroordeeld werd, vrijkwam en uitgroeide tot een rabbijn-docent aan Jews College in Londen, de toenmalige Britse rabbijnenopleiding.  Tijdens de presentatie van Van moordenaar tot rabbi zei de bekende publicist Manfred Gerstenfeld (1937-2021) dat het tijd werd voor een biografie over dr. J.H. Dünner. Jaap Colthof pakte die handschoen … [Lees verder]

Vrijdag Vooraf

Lijnen naar het onvoltooide verleden 

Kunsthistorica Renée Simons ontdekt een kanten kraagje. Een bijna onzichtbaar kraagje dat een diep decolleté en blote schouders omhult waar een (joodse) vrouw van 59 zichzelf nooit mee zou afbeelden. Dit sprekende detail vinden we in het tweede deel van Simons’ zoektocht naar de herontdekte kunstenaar Hendrika van Gelder (1870-1943). De Duitsers vermoordden deze onvermoeibare schilderes en vernietigden niet alleen levens, ook werd een artistieke ontwikkeling bruut afgebroken. De schilderijen werden ‘gepulst’ of verdwenen, samen … [Lees verder]