raam Gerard Dou met mozaiek en Magen David
Architectuur

De Gerard Dou, het chewre sjoeltje dat ongeschonden de oorlog doorkwam 

Hoe komt het dat de Gerard Dou synagoge de enige Asjkenazische sjoel in Amsterdam is die in de oorlog volledig gespaard is gebleven? De sjoel zou zó goed tussen de huizen van de Pijp passen dat de bezetter niet zag dat het een sjoel is. Daarnaast zouden de buurtbewoners er in de Hongerwinter samen voor hebben gezorgd dat het gebouw niet werd geplunderd, zoals bij de andere sjoelgebouwen gebeurde. Daardoor staat er inmiddels al sinds … [Lees verder]

Architectuur

Een mechietse van vissersnetten voor de Scheveningse sjoel 

Architect Izak Salomons renoveerde een keur van synagogen in naoorlogs Nederland, waaronder de Gerard Dousjoel, de Lekstraat en de grote renovatie in Alkmaar. Hij vertelt daarover in deze serie beginnend in Scheveningen.  Samen met Bonnie Zwarts Op de Harstenhoekweg in Scheveningen was een kleine synagoge onder het toenmalige koosjere restaurant van de heer Berger. Het was de eerste verbouwing die ik als beginnend architect mocht doen.  Ik deed de renovatie samen met mijn vriend en … [Lees verder]

Geschiedenis

Als je goed luistert, hoor je nog Jiddisj in de steegjes van Mokum

Deel 2: De Joodse taal en het Joodse boek Jatten, sores, mesjogge, goochem, achenebbisj, mazzel, Mokum Alef. Het Amsterdamse vocabulair leeft op elke straathoek en is een testament van het Joodse verleden van de stad. Een stad waarin men Jiddisj sprak.  Taal leeft, en taal is hetgeen dat ons verbindt met het leven dat voor ons was. Als je goed luistert, hoor je nog Jiddisj gefluister door de steegjes van Mokum. Kleine Chassidische gemeenschappen spreken … [Lees verder]

film

De Middagvrouw, over ambiguïteit van oorlog en moederliefde 

Recensie over de verfilming van de roman van Julia Franck De Middagvrouw, een verhaal over de Joodse zussen Helene en Martha in het bruisende Berlijn vanaf de jaren twintig tot de ondergang van het nationaalsocialisme. Delicate verbindingen De Israëlische schrijver Etgar Keret merkte op dat er in zijn land nog amper ruimte is voor ambiguïteit en complexiteit.* Terwijl die nu hoognodig zijn om elkaar niet kwijt te raken. Keret: ‘Mijn prioriteit is om de delicate … [Lees verder]