Geschiedenis

Episodes uit de Joodse geschiedenis en herinneringen aan personen en gebeurtenissen die ons beeld van het verleden completer maken.

Geschiedenis

Honderdjarig jubileum: feestelijke installatie van de eerste en enige opperrabbijn van Zeeland

8 juli 2025 Mendel Katzman 0

Om dien middenweg te kunnen bewandelen, moet men leeren alle zaken objectief te beschouwen, aldus opperrabbijn Van Gelder in 1925. In het Napoleontische tijdperk werd het opperconsistorie van Nederland opgericht. De Joodse gemeenschap in Nederland werd verdeeld in twaalf ressorten. Elk ressort had zijn eigen opperrabbijn. Dit systeem werd doorgezet onder aansturing van koning Willem I, waaruit na meerdere hervormingen uiteindelijk het NIK als koepelorgaan van de Nederlands-Israëlitische gemeenschap in Nederland is voortgekomen. Elk van … [Lees verder]

Verhalen

Rotterdam, de oorlog en de Goede Tempelieren

8 juli 2025 Ron Manheim 2

Op de internetsite van het Joods Erfgoed Rotterdam kwam ik de familie Preger tegen. Eigenlijk zocht ik naar ‘Broeder Preger’, want zo komt hij voor in de brieven die mijn grootvader Izak Manheim vanuit Rotterdam schreef aan zijn naar Amsterdam gehuwde zoon Simon, mijn vader.  Over Louis (Levi) Preger vond ik slechts een mager spoor: „Hij was actief bij de drankmisbruikbestrijding in Rotterdam“.  Daar weet ik al heel lang meer over.  Het echtpaar Preger (Louis … [Lees verder]

Geschiedenis

Zionisme is niet de enige manier om Joods te zijn, het kan ook niet-nationalistisch

3 juli 2025 Yonathan Listik 1

Om duidelijk te zijn: met Zionisme bedoel ik hier uitsluitend het idee dat Joods-zijn een nationale uitdrukking vereist.  Dit heeft niets te maken met het wel of niet steunen van de staat Israël. Sterker nog, het kan zelfs betekenen dat je de staat Israël afwijst. David Ohana*, historicus en emeritus hoogleraar Zionisme aan de Ben-Gurion Universiteit, zei op een conferentie: “We moeten het Zionisme redden van Israël.” Als de vraag hier zou zijn: “Is het … [Lees verder]

Geschiedenis

Adat Jesjoeroen, voorloper van de reformbeweging?

1 juli 2025 Jaap Colthof 0

Izak Graanboom, in 1797 aangesteld als rabbijn van Adat Jesjoeroen, schrapte een aantal toegevoegde teksten op de feestdagen. Het was een van de liturgische innovaties die Izak Graanboom invoerde. Kan Adat Jesjoeroen hierdoor worden beschouwd als de voorbode van de reformbeweging? Graanbooms* hervormingen werden door de opperrabbijn en de parnassiem van de Alte Kille beschouwd als indicaties voor het ondergraven van de principes van het Jodendom en om die reden excommuniceerden zij de leden van … [Lees verder]