Verhalen

Jom Kippoer tussen 14 september en 14 oktober: een knipsel uit De Vrijdagavond overleefde de oorlog

Maandag 21 september, dan is het dit jaar Jom Kippoer. Ja, dat is vroeg maar ook weer niet heel uitzonderlijk vroeg. Sinds 1980 viel Jom Kippoer acht keer op of voor 21 september. In 1994 viel Jom Kippoer op 15 september en in 2013 zelfs nog een dag eerder, op 14 september. Dat zoek je tegenwoordig op met AI. In 2021 viel Jom Kippoer op 16 september, ook vroeg dus en ook toen zal men … [Lees verder]

portret Bloeme Evers
Herdenken

Gedreven Joods (3) Een drieluik over Bloeme Evers-Emden

‘De gebogen, bleke, bange jood bestaat niet meer.’ Haar respect voor andersdenkenden en tolerantie naar degenen met een andere opvatting, moest Bloeme Evers-Emden gaandeweg haar leven inperken. Want als het om antisemitisme en de onterechte of exclusieve kritiek op Israël ging, trok Bloeme een grens. Feilloos wist zij te herkennen als kritiek op Israël de grens van antisemitisme overschreed. Toen ik tien jaar geleden, direct na haar overlijden, haar In Memoriam schreef, concludeerde ik dat … [Lees verder]

portret Bloeme Evers
Herdenken

Bloeme Evers, Gedreven Joods (2) Een drieluik over Bloeme Evers-Emden

Bloeme Evers heeft Amsterdam zien veranderen, zoals ook haar eigen leven drastisch zou veranderen. De tragische dood van zoon Sem werd naast haar eigen oorlogservaringen een tweede rode draad in haar leven. Zoon Raph zegt daarover in Bloeme’s raadsel (documentaire van Erga Netz, uitgezonden op 14 december 2017, anderhalf jaar na haar overlijden): het overlijden van Sem was een trigger waardoor ze eindelijk het rouwproces over de Tweede Wereldoorlog kon beginnen. Na de oorlog moest iedereen … [Lees verder]

portret Bloeme Evers
Herdenken

Gedreven Joods (1) Een drieluik over Bloeme Evers-Emden

“Zonder sjoel is assimilatie onvermijdelijk”, zei Bloeme Evers-Emden in 2007 bij het vijftigjarige bestaan van Sjoel West.  Ze zei dat in de kleinste sjoel van Nederland, in Amsterdam-West.  “Joods Nederland slaat een bladzijde om”, schreef ik in het In Memoriam na haar overlijden op maandagochtend 18 juli 2016 – 12 Tammoez 5776 op 90-jarige leeftijd. Haar leven eindigde in Israël, waar inmiddels de meeste van haar kinderen, kleinkinderen en achterkleinkinderen wonen. Tien jaar later op 12 Tammoez … [Lees verder]