schilderij met hebreeuwse letters op opengeslagen Tora - fragment uit werk van Marc Chagall
Wetenschap

Vrijheid als begin voor een optimaal leven

Klassieke vertalingDe Eeuwige God gebood de mens, zeggende: ‘Van elke boom van de tuin mag je vrijelijk eten: HertalingJHWH Elohiem droeg aan de mens op, als volgt: ‘Van elke boom van de beschermde ruimte zul je vrijelijk eten; JHWH Elohiem richt zich tot de mens. Voor het eerst krijgt de mens rechtstreeks een opdracht. Maar wat wordt hem opgedragen? Van elke boom in de beschermde ruimte zal hij vrijelijk eten. De bomen staan voor hem … [Lees verder]

schilderij van grote synagoge in Amsterdam, opening 1636
Geschiedenis

Reb Sjaje Kleerekoper, de Hollandse ‘Admor’

In het Amsterdam van de negentiende eeuw viel hij op: een man in kniebroek en lange sokken, terwijl de rest van de stad allang in lange pantalons liep.  Rabbi Jesaja Kleerekoper (1810-1880), door iedereen ‘Reb Sjaje’ genoemd, weigerde mee te gaan met de mode en hield vast aan de kleding van de achttiende eeuw. Dat was niet het enige dat hem onderscheidde. Reb Sjaje gold als tsaddik, een rechtvaardige, niet alleen om zijn Talmoedische geleerdheid, … [Lees verder]

Toli of Naftoli, jongeman met peijes en pet op tegen de achtergrond van Londen
Feuilleton

Zo gauw ik de telefoon heb, bel ik naar huis

12 maart 2014 Ik sleep mijn koffer over de hobbelige stenen naar een klein zijstraatje van Mea Shearim.  Gelukkig is er een leuning om me aan vast te houden terwijl ik naar het pleintje beneden loop. Boven mijn hoofd zwaaien de straatlichten zachtjes heen en weer. Zij verspreiden net genoeg licht om ervoor te zorgen dat ik niet struikel over zwervende blikjes of losliggende keien. In het sjoeltje op het plein brandt nog licht. Ik … [Lees verder]

beeldmerk Parasja in blauw met gele en rode stip
Parasja

Kern van Sodoms ondergang: gierigheid, egoïsme en wreedheid

Parasja Vajeira (Beresjiet 18:1–22:24) begint met de verschijning van de Eeuwige aan Abraham en eindigt met de namen van de nakomelingen van Abraham’s broer Nahor en zijn vrouw Milka.  Daartussen lezen we een aantal verhalen die tot de aangrijpendste van de Torah behoren.  In Vogelvlucht:  Via deze verhalen leren we de God van Abraham kennen. Vajeira schetst een God die ingrijpt in zwangerschap en voortplanting, Abraham leiding geeft maar zich ook door hem laat tegenspreken. … [Lees verder]