Berichten door Ewoud Sanders

Over Ewoud Sanders
Ewoud Sanders (1958) is journalist en historicus. In de rubriek WoordHoek (twintig jaar lang in NRC, nu op de website van het Instituut voor de Nederlandse Taal) schrijft hij over de geschiedenis van woorden en uitdrukkingen. In 2017 promoveerde hij op een geruchtmakende studie naar jeugdverhalen over joden bekering; in 2021 ontving hij de Groenman-taalprijs. Recent verscheen van hem Lachen om Levie. Komisch bedoeld antisemitisme (1830-1930). ‘Een onthullende studie over hoe anti-joodse stereotypen vrijwel geruisloos via kinder- en jeugdboeken van generatie op generatie overgedragen worden', aldus Bart Wallet, hoogleraar Joodse studies aan de Universiteit van Amsterdam.
Geschiedenis

Op zoek naar ‘Jodenkwartetten’

5 november 2025 Ewoud Sanders 0

Tussen 1880 en 1932 waren ze vaak te zien, zogenoemde ‘Jodenkwartetten’.  ‘De opvoering van het Jodenkwartet viel zoo in de smaak van het publiek, dat tot driemalen toe de Joodjes werden teruggeroepen.’ Aldus de Sumatra-Courant uit 1892 over de voorstelling in de kantine van de Militaire Vereeniging van Padang Panjang. Hier een geschiedenis van dit curieuze woord, gevolgd door een oproep. Eind 1880 trok een groep artiesten onder leiding van Gerard Stroober (1850 circa 1919) … [Lees verder]
Geschiedenis

Kleine Moses en andere straatventers als de brillenjood, zuurjood en lompenjood in Mokum

29 oktober 2025 Ewoud Sanders 0

We mogen nu klagen over te veel toeristen in Amsterdam, te veel fatbikes en ander verkeer, in 1929 telde de stad zo’n zesduizend straatventers.  Dit had zo z’n voordelen. Je hoefde, als Amsterdammer, niet ver te lopen om je boodschappen te doen. Sterker: veel straatventers kwamen aan je deur. Nadelen waren er ook: om je te wijzen op hun aanwezigheid, verhieven de straatventers hun stem. Niet een beetje, en heel hard. Onder die straatventers waren … [Lees verder]
Geschiedenis

De wereld van Siegfried van Praag geëerd in vuistdik boek

20 augustus 2025 Ewoud Sanders 4

Voor de Tweede Wereldoorlog was Siegfried van Praag (1899-2002) een gevierd schrijver.  Hij heeft tientallen romans op zijn naam staan en enkele non-fictieboeken. Inmiddels is hij zo goed als vergeten. Dat vinden Willy Lindwer en Guus Luijters onterecht. Daarom publiceerden zij de bloemlezing De wereld van Siegfried van Praag.  Dit dikke boek – 383 bladzijden – bevat niet alleen fragmenten uit Van Praags literaire en non-literaire werk, maar ook twee uitvoerige inleidingen. De krekel en … [Lees verder]
Kunst en Cultuur

Boekenjoden op het Binnenhof

3 juli 2024 Ewoud Sanders 0

Op de dag van de beëdiging van het nieuwe kabinet vertelt Ewoud Sanders het verhaal van de twee joodse boekhandelaren op het Binnenhof. Een kraam werd bemand door de broers David (1823-1904) en Jozef Blok (1832-1905). Jozef werd beroemd door de tekening die Vincent van Gogh maakte van deze ‘boekenjood van het Binnenhof.’ Dit artikel is een verkort hoofdstuk uit Boeken op het Binnenhof .* Vincent van Gogh ontmoet Jozef Blok Begin januari 1882 liep Vincent … [Lees verder]