In mijn jeugdjaren waren de voorbereidingen voor Pesach veel intensiever dan nu. Niet dat het tegenwoordig minder serieus wordt genomen, maar het was toen gewoon veel ingewikkelder.
Om het glaswerk koosjer voor Pesach te krijgen, moest je het ‘stellen’: drie dagen in water laten weken. Dat betekende dat we drie dagen niet in bad konden. Voor ons als kinderen een prima reden om op het veldje te gaan voetballen, zodat we lekker zwart thuiskwamen – dan hoefden we tenminste echt niet in bad. Maar dit terzijde.
De enige frisdrank die er was, was mierzoete limonade. Gebak werd allemaal zelf gebakken. Ga zo maar door. Tegenwoordig is het allemaal veel eenvoudiger. Glaswerk is zo betaalbaar geworden dat bijna iedereen een speciaal Pesachservies en -glaswerk heeft. Cola en andere frisdranken zijn gewoon koosjer voor Pesach verkrijgbaar. Bakkers bakken Pesachgebak alsof het niets is.
Koosjer voor Pesach
Hier in New York is het allemaal nog uitgebreider. Bijna elke gewone supermarkt heeft koosjer voor Pesachproducten. Hele schappen worden leeggeruimd, afgeplakt en vervolgens gevuld met een indrukwekkend aanbod aan Pesachartikelen.
Amerikanen willen zoveel mogelijk hetzelfde eten als het hele jaar door.
Amerikanen zijn een apart soort volk. Het ‘romantische’ van Pesach – dat je dingen eet die je de rest van het jaar niet eet – kennen ze hier niet. Ze willen juist zoveel mogelijk hetzelfde eten als het hele jaar door. En dan heb ik het nog niet eens over de gezonde groenten, die je sowieso nauwelijks kunt vinden in New York.
In speciale winkels kun je zelfs koosjer-voor-Pesach-pizza kopen, niet van echt te onderscheiden. Alleen is deze pizza gemaakt van aardappeldeeg.
Tijdens hun Pesachvakantie willen Amerikanen barbecueën. Dus worden er hotdogs en hamburgers aangeboden, compleet met ‘broodjes’ die verdacht veel lijken op het echte werk. De gelijkenis is fantastisch – alleen de smaak valt een beetje tegen. Maar goed, dit terzijde.
En dan heb ik het nog niet eens over de enorme Pesachprogramma’s die overal in Amerika worden aangeboden. In prachtige hotels krijg je een super-de-luxe full board. Daar hebben ze de uitdrukking ‘over the top’ uitgevonden. Heerlijk!
Metamorfose
Pesach heeft een ware metamorfose ondergaan. Het is prachtig – soms vergeet je gewoon dat het Pesach is. Maar ik mis ook wel het knusse van vroeger, met warme herinneringen aan eenvoud, geurige keukens en het gevoel dat deze week écht anders was.
cover: Talma Joachimsthal
You make my day!
Het glaswerk stellen…. Als bejaardenverzorgster in het voormalige Rabbijn de VriesHuis in Haarlem gebruikten wij hiervoor inderdaad ook de badkuip!!
Het geheel van streng nageleefde voorschriften maakte wél dat iedereen helemaal in de Pesach-sfeer kwam. En dat gevoel… het valt niet uit te leggen…. Maar het is echt Jom T.o.v.!
HI, Vaak heb ik tijdens mijn verblijf in USA juist de Nederlandse recepten gemaakt (volgens Malvine Glueck) – zoals gremslich (niet verkrijgbaar in de winkels); de echte matzeballen (van begin met principe van 2 matzes op een enkel ei); tong, etc. Tot nu toe vragen Amerikaanse familieleden en vriendin of ik hun de recepten weer kan zenden.
Hier in Israel begint het ook door te dringen van zogenaamde echte Pesach koshere cornflakes, etc. Afin, ik wens allen een koshere, gezellige en gezonde Pesach toe.