Feesten, ja dat kunnen ze in Israel

meisje verkleed als engeltje bij het Novim Godom feest

Feesten hebben vaak een Joods religieus karakter. Hoe kan het ook anders zou je denken in een Joods land. Maar er is meer dan het dansen met de Tora, het zingen bij brandende kaarsen tijdens Chanoeka, de vrolijke viering van het nieuwe Joodse jaar en de pelgrimages naar de graven van wijze rabbijnen in Israel of in het buitenland.

immigratiegolven

Met de verschillende immigratiegolven uit de Arabische wereld, uit Ethiopië en de vroegere Sovjet-Unie zijn meer feesten van religieus en seculier karakter in de Israëlische samenleving geïntroduceerd.
De Marokkaanse immigranten brachten het Mimounafeest mee, de Ethiopische immigranten houden vast aan hun Sigd en natuurlijk vieren de Amerikaanse immigranten Thanksgiving in Israel.

champagneflessen

Als de klok twaalf uur slaat vliegen in veel huizen de kurken van champagneflessen door de lucht, wordt er gezoend en gedanst. In Tel-Aviv, maar niet in Met She’ariem, de ultra orthodoxe wijk in Jeruzalem. Het is de seculiere meerderheid in Tel-Aviv die dan de drank laat vloeien. Een blik op de variëteit van de verschillende feesten laat het echte mozaïek van de Israëlische samenleving zien en de ook daarvan af te leiden politieke verdeeldheid.

Novim Godom

De afgelopen jaren zijn immigranten uit de vroegere Sovjet-Unie uit de kast gekomen. Ook zij brachten hun culturele feest erfenis mee: het Novim Godom feest. Een uitbundig nieuwjaarsfeest dat de eerste generatie Russisch sprekende immigranten achter gesloten gordijnen vierde. Met een versierde boom, het zusje van de kerstboom, in de met kaarsen verlichte kamer. Men verkleedt zich als ‘Vadertje vorst’ met rode mutsen en jonge meisjes verschijnen als sneeuwwitje.

achter gesloten deuren

Het lijkt op een kerstviering en dat zette bij orthodoxe joden kwaad bloed. Onder het communistische regime in de Sovjet-Unie werd Novim Godom getolereerd. Dit feest van Russische bodem werd in Israel lange tijd achter gesloten deuren en gordijnen gevierd omdat de aankleding ervan en de gebruiken er op zou kunnen wijzen dat de feestvierders geen echte Joden zijn. En dat wilden ze wel zijn.

masker afgedaan

Dertig jaar later heeft de jonge generatie, de in Israel geboren kinderen van Russische immigranten, het masker afgedaan.
Al enkele jaren komen ze feestvierend uit voor hun culturele identiteit. Dat is met zo’n feestvierende kracht gegaan dat Novim Godom een legitieme plaats veroverde naast de vele andere feesten. Supermarkten en winkels stellen zich nu met speciale artikelen in op dit feest.

Russische stem

Politici ruiken de winst van de Russische stem. Benjamin Netanyahoe wenste de Russische gemeenschap geluk met Novim Godom, letterlijk ‘gelukkig nieuw jaar’. President Isaac Herzog bracht een video uit waarin hij de contributie van de Russische immigranten aan de Israelische cultuur prees.

Novim Godom is niet meer weg te denken uit de Israëlische samenleving. De Russische immigranten, jong en oud, houden vast aan deze Russische erfenis en zijn van plan deze van generatie tot generatie door te geven. Russische trots in Israel.


cover: meisje als sneeuwwitje bij Novim Godom, beeld nastya_gepp

Over Salomon Bouman 59 Artikelen
Salomon Bouman studeerde internationale betrekkingen aan Science Po in Parijs en aan de Johns Hopkins University in Baltimore, VS. Hij heeft lang in Israël gewoond en werkte daar 37 jaar als correspondent, onder andere voor NRC-Handelsblad. Zijn zoon en dochter en zijn kleinkinderen wonen nog steeds in Israël. Tegenwoordig schrijft hij columns en boeken. Van zijn hand verschenen Israël tussen hoop en vrees (Amsterdam University Press) en Ontmoeting en misverstand (Amphora Books).

Geef als eerste een reactie

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*